Aviso:

[Pechar}



Palabras con Fondo (E): O abrazo

A María Ragma

1. Valentine remexendo nas ideas

Emigración, emigrantes, lei de estranxeiría... ¿Qué significaban estas palabras? No pensamento de Valentine resoaban moitas palabras do programa de televisión que súa nai gravara e que Valentine vira e oíra máis dunha vez, tratando, como agora, de ordena-las ideas da súa desordenada cabeza. Angoleños. Peruanos. Magrebís. Clandestinos. Marroquinos. Ilegais. Pateras. Vidas prohibidas. Traballos desprezados. Vidas que atravesan mares. Vidas que fican no mar. VIDASTRISTES. Mortes perdidas no horizonte alén dos mares. Si, os inmigrantes debían de ser estranxeiros, mais... seus pais eran estranxeiros e non eran inmigrantes..., non; non eran... pois nunca ninguén lles chamara inmigrantes. A súa cabeza era un labirinto de ideas e de palabras sen moito sentido...Do que si estaba ben segura, era que todo isto tiña relación con aquelas conversas do quiosqueiro con aqueloutro señor do mostacho. Eran conversas que ela oía cando paraba co seu papá a colle-lo xornal, de camiño cara á súa escola. Algúns días que coincidían con aquel señor feo de mostacho, el e o quiosqueiro dicían cousas como esta:

-Os inmigrantes fixéronse donos da rúa A Carballeira. Xa non nos pertencen nin as nosas rúas.

O seu papá, a pesar de ser moi falangueiro, xamais entraba a formar parte destes diálogos. Cando algo así sucedía pagaba moi serio e collía a Valentine da man, dicíndolle unha das súas:

-Vamos Valentine, que tes que ver se a nosa Carapuchiña francesa convenceu ó Pinocho de Milán para vir practicar francés á túa escola. Se así foi, hoxe xogaredes tódalas crianzas da escola con Carapuchiña, Pinocho e mailo lobo.

E outro día que o señor do mostacho e o quiosqueiro dicían:

-...Róubanno-los nosos traballos. Róubanno-los nosos espacios. Non hai cabida no noso país para os inmigrantes. Nas escolas están os seus fillos ocupando os pupitres dos nosos fillos. Son xentes que non valen nin para manexar cifras, nin para a técnica, nin para a ciencia. E disque se fixeron donos da rúa A Carballeira e dos seus fermosos e rexos carballos. Disque viven nesta rúa como se fosen paxaros, como se fosen animais do bosque. Desde logo non son persoas para viviren na cidade. Conviría cerrar fronteiras.

¿Qué significaba iso que vivían como se fosen paxaros na rúa dos carballos? ¿Significaba isto que vivían dentro dos grandes e fortes carballos? Realmente, ela sabíao moi ben, estas árbores podían acoller dentro dos seus vellos e furados corpos a unha persoa, mais as persoas vivían nas casas, algunhas ata vivían ou malvivían en cachoupas, pero dentro do oco dun carballo... ¡Que lío! Ela sabía, de pasear co seu papá e coa súa mamá, que aqueles grandes ocos eran acolledores protectores, xa que ela, máis dunha vez, e tamén o seu papá, xogando ás agachadas, metéranse os dous en cadansúa árbore para acocharse, cando lle tocaba apandar á mamá. Si, realmente había cousas ben malísimas de entender.

Pois desa vez, dixo o pai, alzando ben a voz e como para que ouvisen os dous homes, á vez que a collía bruscamente da man, cousa que moito lle estrañou a Valentine:

-Vamos Valentine, non vaia vi-lo Fratista de Hamelín e se leve certas persoas de pensamento anano, en vez de levarse os ratiños do reino de Hamelin.


2. Valentine na escola

-“Os inmigrantes non teñen ideas importantes na cabeza. Teñen pensamentos feos. Teñen olor feo. Rouban. Non teñen pensamentos matemáticos. Esas xentes non están capacitadas para ser técnicas, nin enxeñeiras, nin pilotas, nin arquitectas, nin científicas, nin aeronautas... Os inmigrantes non teñen dereitos porque non temos leis para eles. É mellor que se vaian. O seu clima é templado. O noso é frío. Teñen unha lúa mora. Nós temos só lúa. O noso goberno debe botalos fóra do noso país. Debe de cerra-las fronteiras”. Así era como falaba Michel, o seu compañeiro de pupitre, un neno dos que dicían intelixentes, xa que sacaba moitos “destaca” nas súas cualificacións escolares. “E disque, é algo que lle oín a meu pai, -continuou a falar-, que aqueles inmigrantes que teñen traballo, vanos mandar todos ó paro, e ben podían, digo eu, tallar tódolos carballos para que, ó cabo, marchen desa rúa e, por último, deste noso país. Total, as crianzas xa non podemos pasear pola rúa dos carballos centenarios”.

E Valentine pensou que Michel estaba a dicir cousas sensatas e razoables, pois, se vivían nos ocos dos carballos debía de ser porque esas xentes eran preguiceiras e lacazás. Aínda que non entendía como podían resisti-lo cru inverno e estar así, a viviren nunha rúa, sen seren de ningunha parte e sen teren o seu PROPIO espacio. Ter un espacio PROPIO era algo importantísimo, oírallo dicir máis dunha vez a súa nai.

E esa tarde, ó chegar á casa despois da escola, Valentine díxolle á nai:

-Mamá os inmigrantes deberían marchar do noso país.

Valentine viu como a cara da mamá se volvía seria e a fitaba de maneira máis seria aínda. E mamá non dixo nada. Deu a volta supetamente, e entrou no seu cuarto a toda présa volvendo cunha maleta grande que deixou caer aberta ós pés dunha Valentine atónita dicíndolle, á vez que a fitaba cuns ollos que a ela lle pareceron máis grandes porque tal semellaba que ían acompañados de dúas grandes bágoas:

-Pois xa podes pensar a que país marchamos porque non sei se pensaches que teu pai e mais eu sómo-los dous estranxeiros, e isto quere dicir, miña nena, que fomos, e somos, ó fin e ó cabo, inmigrantes aínda que levemos aquí máis tempo ca estas persoas das que falas. Eu son marroquina, non sei se o lembras e por iso me chamo Ragma e teu pai é grego, por iso se chama Nikos. Elixe pois o país ó que queres que vaiamos vivir e, unha vez alí, volver a empezar: Grecia ou Marrocos. Cando volva teu pai do traballo, explicarémoslle por que nos vamos de Francia e por que volvemos a Marrocos ou a Grecia.

¿Nunca pensaches, miña nena, que esas xentes non son de ningunha parte? Non caben na súa terra nin tampouco noutra allea porque nós llelo impedimos. ¿Non pensaches que alá de onde veñen deixan, moitas veces, fillos sabendo que chorarán pola nai, polo pai que están lonxe? ¿Nunca pensaches que a nai terá moitas veces a certeza de que a súa crianza chora e que sentirá impotencia e raiba de non poder ir confortala, acariñala?

Pois, estas persoas que viven e pasan as súas tristísimas horas na rúa dos carballos seguramente ollen pola noite as estrelas e, de seguro que, para poderen durmir, necesiten soñar algo así como que as estrelas son unha manta que está cubrindo os seus fillos. E quizais que soñen, cada noite, con ter as para ir abraza-los seus. Ou quizais soñen que se converten en xigantes para poder vence-la distancia que os separa dos seus. Ou quizais que soñen que se converten, para sempre, nun grande abrazo. E quizais que soñen que a terra se volveu un planeta sen muros e sen fronteiras. E quizais que pensen tamén que esa árbore que as acubilla e as acolle, é ben mellor cás persoas do noso país, que as condenan a seren seres perdidos, prohibidos, desaparecidos, sen dereitos, a viviren sen os sorrisos dos seus ó seu carón e, a seren invisibles no seu país de orixe e tamén nesoutro ó que tiveron que marchar. Ou, seguramente, ó cabo do día, sexa tanto o seu cansancio e o seu sufrimento, que nin soñar poidan por culpa dos nosos abusos e atropelos.

Teu pai mais eu deixamos de levarte á rúa A Carballeira para que non vises, nin soubeses de miserias, nin de inxustizas, pensando en que eras só unha nena e que non poderías entende-las miserias destas xentes que se xuntan nesta rúa porque necesitan sentírense unidas entre elas. Cometemos un gran erro. Mañá pola mañá van ir á rúa dos carballos as xentes que os apoian para esixir das autoridades que lles dean un traballo digno e unha vivenda digna. Quizais que sexan moi poucas as persoas as que esteamos alí con elas. Teu pai mais eu queremos acompañalos. Mais polo de agora imos ir preparando as maletas.

De súpeto para Valentine o labirinto de ideas desordenadas da súa cabeza ordenáronse como o quebracabezas que colle forma ó coloca-las últimas pezas. E de súpeto entendeu o abrazo que os carballos daban a estas persoas e que ela lles negara coa súa actitude. E de súpeto entendeu que o mundo debería ser un planeta sen muros e sen fronteiras. E de súpeto algo lle dixo que era o que tiña que facer. Ela sabía moi ben onde quedaba a rúa A Carballeira. Ela, agora sabíao, era unha máis xa que era media estranxeira por ser filla de pai e nai estranxeira. Desexaba durmir abrazada a un dos carballos para unirse ós inmigrantes, esas persoas, agora sabíao, tan achegadas a ela. Agora sabía dos dereitos das persoas ó sorriso. Dos dereitos das persoas á palabra. Dos dereitos das persoas a abrazaren decote os seus. Dos dereitos das persoas a teren un teito que non fose unha árbore nin unha lúa con estrelas. Agora sabía do dereito a ter un planeta aberto, sen fronteiras e sen muros, tal como dicía súa nai.

................

Cando Ragma e Nikos espertaron, Valentine non estaba na súa cama, nin en ningún outro sitio da casa. Súa nai, que vira como a súa filla se durmira moi pensativa o víspora pola noite, tivo o presentimento de onde podía estar e, moi rapidamente, dirixiuse con Nikos a rúa dos carballos. E ó chegar, alí estaba Valentine abrazada ás raíces do primeiro carballo, aquel que tiña o tronco máis groso e o oco maís grande e no que a ela lle gustaba meterse cando xogaban ás agachadas os tres. E uns inmigrantes, imitando a Valentine, tamén se abrazaran a cadanseu carballo en tanto que os outros formaban unha cadea de mans unidas no centro da rúa á espera de que chegasen máis xentes a unírense a eles. Súa nai mirouna con ollos compracidos, sorriu e rodeou a súa filla nun longo abrazo. Seu pai, agachándose, borboriñoulle ó ouvido:

-Benvida, miña bolboretiña do mundo. Abrázanos.

Sabela Álvarez Núñez

Palabras con Fondo (E): O abrazo